Medaillon bij metaaldetectie
Een medaillon is een klein sieraad dat meestal aan een ketting wordt gedragen en vaak kan worden geopend om een foto, haarlok, miniatuur of ander persoonlijk aandenken te bewaren. Voor detectorzoekers is een medaillon bij metaaldetectie een bijzondere vondst, omdat het voorwerp naast materiële waarde ook een sterke persoonlijke en historische betekenis kan hebben.
Medaillons kunnen zijn gemaakt van onder andere goud, zilver, brons, koper en messing. Vorm, materiaal, versiering, scharnier en eventuele inscripties kunnen helpen om een gevonden exemplaar verder te herkennen en dateren.
Wat betekent medaillon bij metaaldetectie?
Bij metaaldetectie verwijst een medaillon meestal naar een draagbaar sieraad met een holle of openklapbare constructie. Het werd doorgaans aan een ketting gedragen en kon één of meerdere kleine persoonlijke herinneringen bevatten.
Niet ieder medaillon kan worden geopend. Er bestaan ook sieraden die qua uiterlijk op een medaillon lijken, maar uit één vast geheel bestaan. Een scharnier, sluitrand of naad tussen twee helften is daarom een belangrijke aanwijzing.
Omdat medaillons vaak relatief dun zijn en uit meerdere onderdelen bestaan, kunnen beschadiging en bodemdruk ervoor zorgen dat een gevonden exemplaar vervormd of gedeeltelijk open is geraakt.
Medaillon in het kort
- Functie: sieraad waarin een persoonlijk aandenken kan worden bewaard
- Materiaal: onder andere goud, zilver, brons, koper en messing
- Periode: historische perioden tot de moderne tijd
- Herkenning: vaak rond, ovaal of hartvormig en voorzien van een scharnier
- Bevestiging: meestal een oog of lus voor een ketting
- Historische waarde: kan persoonlijke informatie of oorspronkelijke inhoud bevatten
Hoe herken je een medaillon?
Een medaillon kan op het eerste gezicht lijken op een gewone hanger. Vooral het scharnier en de mogelijkheid om het voorwerp te openen zijn belangrijke herkenningspunten.
Scharnier
Veel medaillons bestaan uit twee helften die door een klein scharnier met elkaar zijn verbonden. Bij een bodemvondst kan dit scharnier sterk gecorrodeerd of zeer kwetsbaar zijn.
Sluiting
Aan de tegenoverliggende zijde van het scharnier kan een klein klik- of haakmechanisme aanwezig zijn waarmee het medaillon gesloten bleef.
Oog of bevestigingslus
Bovenaan bevindt zich meestal een oog of lus waarmee het medaillon aan een ketting werd bevestigd. Dit onderdeel kan bij een beschadigde vondst ontbreken.
Decoratieve buitenzijde
Medaillons kunnen glad zijn, maar ook voorzien zijn van gravures, bloemmotieven, initialen, geometrische patronen, symbolen of andere versieringen.
Binnenzijde
De binnenkant kan ruimte bieden voor een kleine foto, miniatuur, haarlok, tekst of ander persoonlijk voorwerp. Bij bodemvondsten is organisch materiaal vaak slecht bewaard of volledig verdwenen.
Hoe klinkt een medaillon op je metaaldetector?
Hoe een medaillon op een metaaldetector reageert, hangt af van het materiaal, de grootte, de dikte en de constructie.
Een massief gouden of zilveren exemplaar kan een duidelijk non-ferro signaal geven. Dunne, holle medaillons kunnen echter minder stabiel reageren, zeker wanneer ze vervormd zijn of uit verschillende metalen onderdelen bestaan.
De exacte target-ID verschilt per detector, materiaal en ligging. Gouden medaillons kunnen qua signaal overlappen met aluminium en andere minder interessante voorwerpen.
Lees ook meer over conductiviteit, signaalsterkte en discriminatie.
Soorten medaillons
Fotomedaillon
Een fotomedaillon heeft aan de binnenzijde ruimte voor één of meerdere kleine portretten. Dit type werd vaak gedragen als persoonlijk herinneringssieraad.
Herinneringsmedaillon
Een herinneringsmedaillon kan bijvoorbeeld een haarlok, miniatuur, tekst of ander klein persoonlijk aandenken hebben bevat.
Gouden medaillon
Gouden medaillons zijn vaak fijn afgewerkt en kunnen voorzien zijn van gravures en keurtekens. Vooral kleine stempels bij het oog, scharnier of aan de binnenzijde kunnen belangrijk zijn voor identificatie.
Zilveren medaillon
Zilveren medaillons kunnen na langdurig verblijf in de bodem donker verkleuren. Keurtekens en constructiedetails kunnen helpen om zilver van andere zilverkleurige metalen te onderscheiden.
Religieus medaillon
Sommige medaillons zijn voorzien van religieuze afbeeldingen, teksten of symbolen. Deze kunnen qua uiterlijk lijken op een medaille of andere religieuze hanger.
Waar vind je medaillons?
Medaillons kunnen overal verloren raken waar mensen wonen, reizen of recreëren. Omdat ze meestal aan een ketting worden gedragen, kan het breken van een sluiting of oog ervoor zorgen dat het hele sieraad ongemerkt verloren gaat.
Veelvoorkomende vindplaatsen zijn:
- Stranden en zwemlocaties
- Parken en recreatiegebieden
- Oude erven en bewoningslocaties
- Historische akkers en nederzettingen
- Evenementen- en festivalterreinen
- Oude wandelroutes en andere drukbezochte plaatsen
Bij historische vondsten is ook de omgeving belangrijk. Andere sieraden en gebruiksvoorwerpen uit dezelfde laag of locatie kunnen helpen om het medaillon beter in een periode te plaatsen.
Medaillon of hanger?
Een medaillon is in feite een specifieke vorm van hanger. Het belangrijkste verschil is dat een medaillon vaak is ontworpen om te openen en iets aan de binnenzijde te bewaren.
Let bij het onderscheid onder andere op:
- Een zichtbaar scharnier
- Een naad tussen twee helften
- Een klik- of sluitmechanisme
- Een holle constructie
- Een binnenrand voor een foto of ander inzetstuk
- Restanten van de oorspronkelijke inhoud
Een gewone hanger bestaat meestal uit één vast onderdeel en heeft geen ruimte voor een persoonlijke inhoud.
Medaillon of medaille?
Een medaillon kan ook worden verward met een medaille. Beide kunnen rond of ovaal zijn en aan een lint, ketting of ander bevestigingsmiddel worden gedragen.
Een medaille is doorgaans een onderscheiding, herinneringsteken of officieel uitgegeven object. Een medaillon is meestal een persoonlijk sieraad en vaak voorzien van een holle of openklapbare binnenzijde.
Opschriften, symbolen, een scharnier en de constructie van het bevestigingsoog kunnen helpen om beide typen van elkaar te onderscheiden.
Gouden of zilveren medaillon herkennen
Alleen de kleur van een medaillon is niet voldoende om betrouwbaar vast te stellen van welk materiaal het is gemaakt. Verguld metaal en moderne legeringen kunnen sterk op goud of zilver lijken.
Controleer daarom onder andere:
- Keurtekens of stempels
- Het gewicht van het voorwerp
- Slijtage aan randen en uitstekende delen
- Verkleuring of patina
- De kwaliteit van scharnier en sluiting
- Eventuele fabrikant- of meestertekens
Een loep kan helpen om zeer kleine keurtekens, letters en gravures beter zichtbaar te maken. Met een precisieweegschaal kan het gewicht nauwkeurig worden vastgelegd.
Wat te doen als een medaillon nog inhoud bevat?
Een oud medaillon kan nog restanten van een foto, papier, textiel, haar of ander kwetsbaar materiaal bevatten. Zulke inhoud kan veel gevoeliger zijn dan het metalen omhulsel.
- Forceer een vastzittend medaillon niet open
- Verwijder alleen los zand en vuil aan de buitenzijde
- Maak foto's van de toestand waarin het medaillon is gevonden
- Voorkom onnodig contact met kwetsbare resten aan de binnenzijde
- Laat een bijzondere historische vondst indien nodig professioneel onderzoeken
Juist bij een medaillon kan het behouden van de oorspronkelijke inhoud belangrijker zijn dan het volledig schoonmaken van het metaal.
Tips voor het onderzoeken en bewaren van medaillons
- Graaf voorzichtig om dunne wanden, scharnieren en het bevestigingsoog niet te beschadigen.
- Open een vastzittend medaillon niet met kracht.
- Controleer de buiten- en binnenzijde zorgvuldig op keurtekens, gravures en inscripties.
- Gebruik geen agressieve reinigingsmiddelen voordat duidelijk is welk materiaal je hebt gevonden.
- Gebruik geen schuurmiddelen op goud, zilver, vergulding, emaille of historische patina.
- Maak foto's voordat verdere reiniging of conservering plaatsvindt.
- Noteer bij historische exemplaren de vindlocatie en omstandigheden.
- Bewaar het medaillon afzonderlijk om scharnieren, decoraties en oppervlakken te beschermen.
Samenvatting
Een medaillon bij metaaldetectie is een persoonlijk sieraad dat vaak kan worden geopend en ruimte biedt voor bijvoorbeeld een foto, haarlok of andere herinnering. Scharnier, sluiting, materiaal, keurtekens, decoraties en eventuele inhoud kunnen helpen om een gevonden exemplaar verder te herkennen en dateren. Omdat een medaillon zeer persoonlijke informatie kan bevatten, kan het naast financiële ook een bijzondere historische en emotionele waarde hebben. Kleine sieraden spoor je in de kluit het snelst op met een pinpointer voor je metaaldetector. Voor advies ben je welkom in onze winkels in Hippolytushoef en Alphen aan den Rijn.
Gerelateerde begrippen
